Tarlanıza ulaşmak için komşu parselden geçiş yöntemi (geçit hakkı)

Köylerde karşılaşılan en büyük problemlerden biri özellikle yola cephesi olmayan tarla sahiplerinin yola ulaşmak için komşu parselden geçmek zorunda kalmasıdır.Komşutarlasahiplerinin yola ulaşmak için kendi tarlalarından geçilmesine izin vermemesi durumunda ise ciddi mağduriyetler oluşmaktadır.Bu yazımızın konusu genel yola cephesi olmayan tarla sahiplerinin komşu parsellerden geçişinin hukuken nasıl yapılabileceği hakkındadır.

Öncelikle bunu sağlamanın ilk yolu: yola cephesi olmayan tarla sahibi ile yola ulaşmak için üzerinden geçilmesi gereken tarla sahibi arasında “ irtifak sözleşmesi” yapılması ve bunun tapu kütüğünün ilgili hanesine tescil edilmesidir.Söz konusu şerh hem yararlanan taşınmazın (yani yola ulaşmak için geçide ihtiyacı olan taşınmazın) hem de yükümlü taşınmazın (yani yola ulaşabilmek için üzerinden geçilen taşınmazın) sayfasına tescil edilecektir.Söz konusu hak eşyaya bağlı olduğundan , yükümlü taşınmaz ileri tarihlerde devredilse dahi tarlanın yeni maliki de buna katlanmak zorunda kalacaktır.

Taraflar arasında uyuşma olmaması halinde ise uygulamada geçit davası olarak bilinen davanın açılması gerekecektir.Bu dava tarlanın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesi’nde açılmaktadır.Bu dava ile genel yola ulaşmak için komşu parsellerden geçmenin hukuki altyapısı kurulmaktadır.Bu davanın açılabilmesi için birtakım şartlar aranmaktadır:

1) ilgili taşınmazıngenel yola çıkmak için yeterli bir geçidi bulunmamalıdır,

2) taşınmazların durumu ve çeşitli maliklerin uğrayacakları zararlar göz önünde tutularak geçidin başka bir komşudan talep edilmesi gerekmemelidir (TMK m.747/2) ,

3) geçit isteyen yükümlü taşınmaz malikine tam bir tazminat ödemelidir ve tespit edilecek tazminat peşin olarak ödenmelidir.

Söz konusu dava ile davacı kendi tarlasından genel yola ulaşmak komşu (davalı) parsellerden geçmek zorunda olduğunu ispat edecektir.Uygulamada bu husus tarla başında yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu tespit edilmektedir.Bilirkişi raporu sonucu belirlenen bedel davacı tarafından mahkeme veznesine depo edilmekte ve hakim tarafından geçit hakkının tapu siciline tesciline karar verilmektedir.Kararın kesinleşmesi ile birlikte de tapu siciline bu hak tescil edilmektedir. Bu sayede tarla sahipleri yola ulaşmak için komşu parsellerden hukuka uygun şekilde geçiş hakkını kazanmaktadır.

Söz konusu dava teknik detayları barındırdığından bir avukat eşliğinde yürütülmesi gerekmektedir.

Huzurdaki yazı akademik kaygılardan uzak olarak kaleme alınmış olup , vatandaşların anlayacağı bir dil kullanılmasına özen gösterilmiştir.