|
Tweet |
GGC Basın İlan Kurumu’na (BİK) Bağlı Yerel İnternet Siteleri Toplantısı Raporunu Açıkladı
Güneydoğu Gazeteciler Cemiyeti öncülüğünde gerçekleştirilen toplantıda, Basın İlan Kurumu’na (BİK) bağlı yerel internet haber sitelerinin giderek derinleşen yapısal ve ekonomik sorunları masaya yatırıldı.
Toplantının ana amacı; yerel internet medyasının dijital dönüşüm sürecinde karşılaştığı çok yönlü sorunlara dikkat çekmek, çözüm önerileri geliştirmek ve bu önerilerin ilgili kurumlar tarafından değerlendirilmesini sağlamak oldu.
BİK Kriterleri Uygulanabilirlikten Uzak
Katılımcılar, mevcut BİK kriterlerinin yerel medyanın ekonomik, teknik ve sosyolojik koşullarıyla uyuşmadığını belirtti. Özellikle günlük 1500 tekil ziyaretçi ve 1 dakikalık ortalama ziyaret süresi gibi kriterlerin sahadaki gerçeklerle örtüşmediği vurgulandı.
Google ve sosyal medya çağında, haber sitelerine doğrudan erişimin azaldığına dikkat çeken temsilciler, bu şartların yerel medya için “ulaşılamaz hedefler” haline geldiğini ifade etti.
Ayrıca, 10 bin tıklanma ve 30 bin görüntüleme şartlarının Google algoritma değişiklikleri nedeniyle ölçülemez hale geldiği belirtildi. Katılımcılar, kriterlerin “ölçüm odaklı değil, kamu yararı odaklı” hale getirilmesi gerektiği konusunda hemfikir oldu.
Google Algoritmaları Yerel Medyayı Görünmez Kılıyor
Toplantının dikkat çeken başlıklarından biri, Google’ın haber sıralama algoritmalarında yaptığı değişiklikler oldu. Katılımcılar, bu değişikliklerle birlikte yerel haberlerin dijital görünürlüğünün ciddi biçimde azaldığını belirtti. Google’ın “Keşfet” ve “Haberler” bölümlerinde ulusal medya kuruluşlarına öncelik tanıdığı, yerel içeriklerin ise arka planda kaldığı ifade edildi. Bu durumun trafik ve reklam gelirlerinde ciddi kayıplara yol açtığı vurgulandı.
Katılımcılar, BİK’in Google ile temasa geçerek yerel içeriklerin görünürlüğünü artıracak politikalar geliştirmesi gerektiğini dile getirdi.
Sektörde Sürdürülemezlik Krizi
Toplantıda, yerel medya temsilcileri çarpıcı ekonomik veriler de paylaştı. 8 çalışanı bulunan bir internet sitesinin yalnızca maaş giderinin yaklaşık 240 bin TL olduğu, buna karşılık BİK desteğiyle elde edilebilecek gelirin 200 bin TL civarında kaldığı belirtildi.
Elektrik, kira, ekipman, internet ve vergiler dâhil edilmediğinde bile sektörün her ay zarar ettiğinin altı çizildi. Ayrıca Şanlıurfa’da 6 personel şartı aranırken, Diyarbakır’da 8 personel zorunluluğunun adaletsiz olduğu ifade edilerek bu farkın giderilmesi talep edildi.
İlan ve İhale Sistemindeki Eşitsizlikler
Katılımcılar, ilan gelirlerindeki daralma ve ilan dağıtım sistemindeki adaletsizlikleri de gündeme getirdi.
İhale İlanları: 2025 yılı başından itibaren yapılan binlerce ihalenin önemli bir kısmının, 4734 sayılı Kanunun 21/b maddesi kapsamında “istisnai durum” gerekçesiyle yapıldığı ancak bu şartların çoğu zaman sağlanmadığı belirtildi.
İcra İlanları: Adalet Bakanlığı’nın, icra ilanlarının gazetelerde yayımlanmayacağı yönündeki hazırlığına tepki gösterildi ve bu düzenlemeden vazgeçilmesi istendi.
İlan Pastası: Türkiye genelinde ayda yaklaşık 2,5 milyon ihale yapılmasına rağmen ilan gelirlerinin dengesiz dağıtıldığı ve yerel medyanın bu pastadan yeterince pay alamadığı dile getirildi.
Toplantıdan Çıkan Başlıca Öneriler
1. BİK kriterleri, yerel medya gerçeklerine göre yeniden düzenlenmeli.
2. Google algoritmalarının olumsuz etkilerine karşı dengeleyici dijital politikalar geliştirilmeli.
3. İhale ilanları EKAP üzerinden yayımlanmalı, ilan bedeli müteahhit tarafından ödenmeli.
4. İcra ilanlarının gazetelerde yayımlanması uygulamasına devam edilmeli.
5. 21/B kapsamındaki ihaleler şeffaf biçimde raporlanmalı. Katılımcılar, ilan pastasının büyümesinin istihdam artışı ve medya çalışanlarının güvencesi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.
“Yerel Basının Çöküşü, Toplumun Haber Alma Hakkının Çöküşüdür”
Toplantının sonunda yapılan ortak açıklamada, yerel internet medyasının yalnızca ekonomik değil, demokratik bir varlık mücadelesi verdiği ifade edildi.
“Yerel medya sadece bir sektör değil, demokratik toplum düzeninin temel taşıdır” denilen açıklamada, BİK ve ilgili kurumlara acil düzenleme çağrısı yapıldı.
Katılımcılar, “Aksi halde yerel basının çöküşü, toplumun haber alma hakkının da çöküşü olacaktır.” sözleriyle çağrılarını yineledi.