Bugun...


YAZAR : CEM BAYINDIR

facebook-paylas
DEĞİNMELER
Tarih: 03-11-2026 15:20:00 Güncelleme: 03-11-2026 15:20:00


DEĞİNMELER
 
Bilirsiniz Orhan Kemal’in Çukurova’sında güneş uçsuz bucaksız pamuk tarlalarının yanında insanın içindeki -Jack London'un da Ademden Önce'de söz ettiği- o en ilkel yaşamda kalma güdüsünü; bencilliğini ve yozlaşmasını da kavurarak ortaya çıkarır.
Orhan Kemal'in toplumsal gerçekçilik penceresinden baktığımızda, sömürünün yukarıdan aşağıya, fabrika sahiplerinden işçilere doğru işlemediğini -Batı edebiyatının o soyut, soylu ve romantize edilmiş tiplerinin yerine- doğrudan yoksulluğun kendi içinden türemiş, çamurun ve terin içinden çıkıp birbirini ezen acımasız kimliklerin aldığını görürüz.
Bunlar gökten inmiş ayrıksı kötülükler değil, doğdukları çevrenin, sefaletin ve umarsızlığın yarattığı; yaşamda kalmak için yanındakinin boğazına basmayı meşru gören sistemin küçük dişlilerdir.
Siyasetçi özne ne denli büyük hatalar yaparsa yapsın, ne denli yozlaşmaya bulaşırsa bulaşsın, onu canını verircesine savunan azımsanmayacak bir yığın hep durur önümüzde. İnsanlar kendi çıkarlarına, kendi yoksulluklarına bu denli ters düşen yanlışları nasıl bu denli körü körüne savunur diye sormamız aslında Orhan Kemal’in yetmiş yıl önce pamuk tarlalarında tanı koyduğu o toplumsal yaranın günümüzdeki büyük ölçekli yansımasından başka bir şey değildir.
Asgari ücretle, emekli parasıyla ay sonunu getirmeye çalışan, ekonomik güçlükler altındaki bir insan, neden kendisini ezen mekanizmayı bu denli büyük bir tutkuyla savunur? Neden sömürülen, sömürücülere hayranlık duyar?
Yanıt, o yoksulluğun içinden türemiş acımasız tiplerin ruh durumunda; en çok da toplumun akıl yerine kurnazlığa, işini bilmeye ve köşeyi dönmeye duyduğu doğu toplumlarının genlerinde gizlidir.
Yurttaş günlük yaşamda hangi ahlaksal zemini kullanıyorsa; savunduğu büyük figürler de aynı zemini daha büyük ölçeklerde kullanmaktadır.
Ortada bir “kandırılma” ya da salt bir “cahillik” yoktur; ortada bir ortaklık, bir uzlaşı vardır.
Orta Doğu insanı savunduğu kişinin yerinde olsa kendisinin de farklı davranmayacağını içten içe çok iyi bilir. Aziz Nesin’in Zübük’ünü yaratan ve omuzlarda taşıyan şeyin doğrudan kasabalının kendi küçük çıkarcılığı olması gibi, bugün en büyük zararlara, yıkımlara yol açsa bile deli gibi savunulan özneleri ayakta tutan şey de sıradan insanın kendi içindeki küçük zübüklerin ta kendisidir.
İnsan, içindeki karanlık ve küçük hesapçılıkla yüzleşmektense, o karanlığı büyük, güçlü ve “başarılı” bir bedende gördüğünde onu kutsamayı seçer. Batılı romanların yasa dışına sapmış kişilikleri adaleti sağlamak için kurulu düzene zarar verirlerken; bizim coğrafyamızdan çıkanlar sistemin yeni efendisi olabilmek için birbirini ezerler. Bu da bireyin kendi kurnazlıklarını ve kendi ahlakçılığını aklama çabasıdır.
Orhan Kemal'in romanlarından fırlayan bizler bugün metropollerin plazalarında, sanal ağların troll ağlarında, sanal yankı odalarında, miting meydanlarında, kahvelerde ve sokaklarda boyut değiştirerek yaşamayı sürüyoruz.
Bu sarsılmaz sadakat, sömürüyü bir varoluş biçimi olarak içselleştirmiş bir toplum için büyük bir trajedidir; kurbanın, olan bitene karşın sorgulamadan savunmayı sürdürdüğü aslında aynadaki kendi yansımasıdır...
Cem BAYINDIR / 2026


Bu yazı 581 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HAVA DURUMU
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
3728 Okunma
3305 Okunma
2554 Okunma
2520 Okunma
2166 Okunma
2114 Okunma
1925 Okunma
500 Okunma
488 Okunma
399 Okunma
370 Okunma
369 Okunma
344 Okunma
327 Okunma
305 Okunma
303 Okunma
298 Okunma
283 Okunma
281 Okunma
272 Okunma
259 Okunma
259 Okunma
250 Okunma
249 Okunma
4262 Okunma
4141 Okunma
4011 Okunma
3988 Okunma
3904 Okunma
3852 Okunma
3785 Okunma
3728 Okunma
3555 Okunma
3380 Okunma
3305 Okunma
3238 Okunma
3104 Okunma
3088 Okunma
2669 Okunma
2554 Okunma
2520 Okunma
2166 Okunma
2114 Okunma
2107 Okunma
1925 Okunma
1536 Okunma
1347 Okunma
1301 Okunma
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
Takım O G M B A Y P AV
Takım O G M B A Y P AV
Takım O G M B A Y P AV
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


HABER ARA
YUKARI